Het Winterswijkse Crawatte is zo’n typisch voorbeeld van een band die te vroeg piekte. Dit Winterswijkse trio stond ooit aan de wieg van muzikaliteiten waarin aanstekelijke deuntjes, perfect uitgevoerd, worden gecombineerd met opbeurende en tamelijk briljante songteksten. Jawel, zij maakten al shortform-content voordat social media bestond en zijn daarmee feitelijk de grondlegger van Musical.ly, beter bekend als het Chinese TikTok. Zonder Crawatte zaten je kinderen nu niet te doomscrollen, zo simpel is het.

Grootsheid voor de eeuwigheid

De heren musici lanceerden in 1996 hun dubbelaar Kickerbockerbingo, waarmee ze hun grootsheid aan de eeuwigheid toevertrouwden. Ja, deze heren zijn nog van het handwerk. Hier geen drumcomputers of backing tracks, maar gewoon ‘the real thing’. Beter dan Kickerbockerbingo zou het nooit meer worden. Dat wisten ze. En dat voor een band die het grootste deel van hun repetitieschema doorbracht voor een viskraam.

Juist bij die visboer waren deze vrij normale jongens op hun allerbest. De heren kozen steevast voor een broodje haring met ui. Zomer en winter, nieuw of oud. Het boeide ze voor geen meter. Maar voor het serveren moest de vishandelaar wel even de staart van de tragic fish verwijderen. WTF! Dergelijke eisen werden uitsluitend gesteld door mensen die een dagje uit waren in de provincie. Van die types die zich door God verheven voelen, omdat ze in de Amsterdamse grachtengordel resideren. Zonder zichtbare moeite wisten de jongens van Crawatte het niveau van zo’n Homo Pedanticus over te nemen, en dat geheel uit stand.

Toen het muziekmagazine Oor iets aan haar imago wilde doen, zocht het logischerwijs contact met deze drie genieën. Tegenwoordig zou je dat een collab noemen. De foto’s bij de academische verhandeling over de staat van de samenleving werden aan de marktkraam gemaakt. De volkse plek bood een natuurlijk tegenwicht aan de zware songteksten van bijvoorbeeld de stoelgangklassieker Piepe Lög en de tijdloze asielzoeker-integratiesong ABCD.

Honger naar vroeger

Momenteel ronden de Winterswijkse grootheden in de theaters hun greatest hits-show Honger naar Vroeger af. Dit is een pretentieloze theatervoorstelling waarin het gaat om het ophalen van herinneringen aan de tijd van voor de klimaatcrisis, geserveerd in een Volkswagen T2 met een CO2 uitstoot van 400 gram per kilometer. Je verwacht een borstklopoperette, maar Honger naar Vroeger is eerder een laagdrempelige en zeer vermakelijke mix van pretpop en rockige anekdotes.

Tegelijk wordt er ook aan een nieuwe voorstelling ontwikkeld, waarvan je, als je heel veel geluk hebt, ergens een try out kunt meemaken. In deze nieuwe show hoor je geen eigen werk, want daarvoor had je Honger naar Vroeger moeten zien. De nieuwe show gaat om het helpen van anderen. De wereld kent namelijk heel veel artiesten die best aardig kunnen zingen, maar muzikaal net de plank misslaan. Crawatte laat je dat verschil tussen matig en geniaal ervaren. Je hoort dus wat een song had kunnen, nee moeten, zijn. Zo weten de heren hits van vergeten muzikanten als Abba, Michael Jackson en Queen te laten sprankelen. Nu hoor ik je zeggen: “Goh Van Veen, dat soort kutmuziek kan iedereen beter maken.” Daarmee heb je een punt, maar geldt dat ook voor ACDC, Kate Bush. Prince en Herman van Veen? Dat bedoel ik maar. Crawatte tilt de songs naar een episch niveau en verbetert en passant hier en daar de songteksten. En natuurlijk krijgt het een nieuw ritme, soms zelfs twee of drie door elkaar, omdat het kan. Live, dus waar je bij zit. Uit stand ook. Grootheid zit niet in wat je hebt, maar in wat je geeft. Je moet het zien om het te geloven. Geen berg te hoog voor die gasten.

De erfenis

De nieuwe show van Crawatte dreigt muzikale satire op zijn allerbest te worden en is daarmee een perfecte leerschool voor AI. Die fuck-robots krijgen een lesje in creativiteit dat hun circuits doet tintelen. En wellicht maakt dat een einde aan al die middelmatigheid van zoveel moderne muziek. En is dat niet de erfenis die je als geniaal artiest zoekt?

Gezien in de woonkamer van JoJo Poffertjes in Winterswijk op 6 november 2026.